Afya ya Kimwili
Kwa nini wagonjwa wengi wa kiharusi hawaponi?
KIHARUSI (stroke) ni moja ya changamoto kuu za kiafya zinazotishia maisha na ustawi wa watu wengi duniani.
Katika jamii zetu, mtazamo wa wengi ni kwamba pindi unapopatwa na changamoto hii unapotibiwa hospitalini, mgonjwa anapaswa kupona mara moja.
Hali haiko hivyo, kwani takwimu na tafiti mbalimbali za kisayansi zinaonesha ukweli mchungu kuwa hadi asilimia 50 ya wagonjwa hawazinduki au kushindwa kabisa kurejea katika hali yao ya kawaida ya utendaji wa mfumo wa fahamu na viungo.
Uelewa wa kwa nini hali hii hutokea unahitaji kuangalia sababu za kibaolojia, ndani ya ubongo pamoja na changamoto za kimatendo wakati wa mchakato wa kimatibabu na mazoezi ya tiba.
Kwa upande wa kibaolojia, utafiti mpya uliochapishwa katika Jarida la PNAS na watafiti kutoka vyuo vikuu vya Colorado Boulder & Antwerp unatoa jibu la msingi.
Utafiti huu unabaini kuwa mara baada ya mtu kupatwa na kiharusi, mfumo wa kinga na kujilinda wa ubongo wenyewe hubadilika na kuanza kujishambulia.
Mwitikio huu wa ndani huchochea kutengenezwa kwa vibonge vidogo sana vya damu (micro-clots) kwenye mishipa midogo mno ya ndani.
Hivi haviwezi kuondolewa kwa upasuaji wala kufikiwa kwa urahisi na dawa za kawaida, na hivyo kuendelea kunyima tishu za ubongo hewa safi ya oksijeni na virutubisho muda mrefu baada ya mshipa mkuu kusafishwa.
Mbali na sababu hizi za ndani ya ubongo, utafiti mwingine unaoangazia uwezo wa kurejea kwa viungo (motor recovery) unaonyesha kuwa wengi hawaponi kutokana na usimamizi mbovu wa mchakato wa mazoezi ya tiba (physiotherapy).
Umebakiwa na makala 2 za bure mwezi huu. Jiunge ili kusoma bila kikomo.
- Kiharusi
- Afya
- Ugonjwa